# مشخصات درس‌نامه: نوشتن PRD با AI (Writing PRD with AI) - **شناسه در سیلابس:** `L4.8` - **فصل:** فصل ۴: از ایده تا محصول (Ch 4) - **نوع محتوا:** 📘 درس‌نامه متنی - **زمان تقریبی مطالعه:** ۱۵ دقیقه - **پیش‌نیازهای مستقیم:** `L4.7` (تحلیل نیازمندی‌ها: کارکردی در برابر غیرکارکردی) --- ## ۱. اهداف یادگیری (Learning Objectives - Bloom's Taxonomy) دانشجو پس از مطالعهٔ این درس‌نامه باید بتواند: - [ ] **درک کند (Understand):** سند نیازمندی‌های محصول (PRD) در دوران وایب کدینگ چیست و چرا اسناد قطور و سنتی جای خود را به اسناد چابک مارک‌داون (`PRD.md`) به عنوان منبع حقیقت داده‌اند. - [ ] **درک کند (Understand):** ساختار استاندارد ۶ بخشی چارچوب PRD سبک و مهندسی‌شده (Lean Vibe PRD Framework) چگونه چیده می‌شود. - [ ] **به‌کار ببندد (Apply):** چرخه هم‌آفرینی سه‌مرحله‌ای (پرامپت اولیه $\rightarrow$ نقد و پیرایش معمارانه انسان $\rightarrow$ خروجی تمیز) را برای تولید سند PRD با هوش مصنوعی اجرا کند. - [ ] **به‌کار ببندد (Apply):** بخش‌های کلیدی سند PRD پروژه محوری (پورتفولیوی پویا با پنل ادمین و سئو) را با استفاده از قطعه‌کدهای راهنما (Snippets) تکمیل و اعتبارسنجی کند. - [ ] **تحلیل/ارزیابی کند (Evaluate):** چرا قرار گرفتن فایل `PRD.md` در ریشه مخزن پروژه، خطای ایجنت در حالت‌های چندفایلی (Composer) را به شدت کاهش می‌دهد. --- ## ۲. محدوده و مرزهای محتوا (Scope & Boundaries) ### آنچه باید پوشش داده شود (In-Scope): 1. **انقلاب در مفهوم PRD؛ از کتابچه‌های بایگانی تا مغز متفکر ایجنت:** * در مهندسی سنتی، PRD سندی ۵۰ صفحه‌ای بود که ماه‌ها خاک می‌خورد. * در وایب کدینگ، PRD یک فایل متنی فشرده و زنده به نام `PRD.md` در ریشه پروژه است که ایجنت با خواندن آن می‌فهمد کل پروژه چه می‌خواهد و چه مرزهایی دارد. 2. **کالبدشکافی چارچوب ۶ بخشی سند Lean Vibe PRD:** * **بخش ۱: خلاصه و بیانیه مسئله (Overview & Problem Statement):** چرا این محصول ساخته می‌شود و چه دردی را حل می‌کند؟ * **بخش ۲: پرسونای هدف و مسیر کاربر (Personas & User Journeys):** مریم (کارفرما) و آرش (صاحب پورتفولیو). * **بخش ۳: محدوده نسخه اول (MVP Scope via MoSCoW):** تعیین صریح موارد In-Scope و Out-of-Scope. * **بخش ۴: ویژگی‌ها و معیارهای پذیرش (Features & Acceptance Criteria):** تعریف رفتارها در قالب Given-When-Then. * **بخش ۵: نیازمندی‌های غیرکارکردی (NFRs):** سرعت، واکنش‌گرایی در موبایل، امنیت روت‌ها و ساختار متاتگ‌های سئو. * **بخش ۶: فناوری‌ها و استک فنی (Tech Stack & Architecture):** چارچوب انتخابی (Next.js, Tailwind, Supabase). 3. **فرایند سه‌مرحله‌ای هم‌آفرینی سند با هوش مصنوعی (The Co-Authoring Loop):** * **گام ۱ (پرامپت اولیه):** ارسال ایده، پرسونا و محدوده به هوش مصنوعی با پرامپت ساخت‌یافته. * **گام ۲ (نقد و پیرایش توسط انسان):** حذف گزافه‌گویی‌های مدل، کوتاه کردن جملات، و شفاف‌سازی معیارهای پذیرش. * **گام ۳ (ذخیره به عنوان منبع حقیقت):** ذخیره در فایل `PRD.md` برای رجوع مداوم ادیتور. 4. **نمونه‌های قطعه‌کد (Snippets) واقعی از PRD پروژه پورتفولیوی پویا:** * ارائه قطعات متن آماده برای هر بخش از سند پورتفولیو (شامل تعریف پنل ادمین، احراز هویت، و بخش مدیریت سئو) به گونه‌ای که دانشجو شیوه نگارش را عمیقاً لمس کند. 5. **کال‌اوت‌های Quera:** * `
`: نحوه ارجاع به فایل `PRD.md` در Cursor Composer با کاراکتر `@PRD.md` جهت تولید کدهای کاملاً هماهنگ. * `
`: تله «سند قطور و خسته‌کننده»؛ پرهیز جدی از تولید متون طولانی؛ سند باید فشرده، دقیق و خوانا برای مدل باشد. ### آنچه نباید وارد آن شویم (Out-of-Scope): - تبدیل سند به ریزتسک‌های گام‌به‌گام برای اجرا (درس بعدی ۴.۹). - ورود به جزئیات دیزاین سیستم یا فیگما (فصل ۵). --- ## ۳. مفاهیم کلیدی و کلمات تخصصی (Key Concepts & Terms) | اصطلاح انگلیسی | معادل فارسی مصوب | توضیح یک‌خطی ساده | | :--- | :--- | :--- | | PRD (Product Requirements Document) | سند نیازمندی‌های محصول | سند مرجع مشخص‌کننده اهداف، رفتارها و معیارهای یک نرم‌افزار قبل از شروع ساخت | | Lean PRD | سند چابک و سبک | ساختار فشرده و متمرکز از PRD متناسب با سرعت و ظرفیت پنجره بافت هوش مصنوعی | | Single Source of Truth (SSOT) | منبع واحد حقیقت | مرجع متنی واحدی در پروژه که پاسخ تمامی ابهامات رفتاری و طراحی از روی آن استخراج می‌شود | | Co-Authoring | هم‌آفرینی / تالیف مشترک | تعامل رفت‌وبرگشتی انسان و هوش مصنوعی برای تولید، نقد و پالایش اسناد مهندسی | | Tech Stack | پشته فناوری | ترکیب فریم‌ورک‌ها، زبان‌ها، پایگاه داده و کتابخانه‌های مورد استفاده در ساخت نرم‌افزار | --- ## ۴. جایگاه‌های تصاویر و نمودارها (Visual & Diagram Placeholders) > **راهنمای ایجنت نویسنده:** تمام تصاویر باید در پوشهٔ `images/` قرار گرفته و در قالب جدول تک‌خانه‌ای وسط‌چین با کپشن تفصیلی درج شوند: 1. **تصویر کاور درس:** `images/cover.png` * **موضوع:** کاور مدرن با تم تیره که سند درخشان `PRD.md` را در مرکز معماری دیجیتال پروژه با خطوط اتصال نوری به ادیتور و ایجنت نمایش می‌دهد. 2. **آناتومی چارچوب ۶ بخشی سند چابک:** `images/lean-prd-framework.png` * **موضوع:** اینفوگرافیک ساختاری ۶ بلوک: ۱. بیان مسئله $\rightarrow$ ۲. پرسونا $\rightarrow$ ۳. محدوده $\rightarrow$ ۴. فیچرها $\rightarrow$ ۵. الزامات کیفی $\rightarrow$ ۶. استک فنی. 3. **چرخه سه‌مرحله‌ای هم‌آفرینی با هوش مصنوعی:** `images/co-authoring-prd-cycle.png` * **موضوع:** دیاگرام تعاملی: پرامپت سازنده انسان $\rightarrow$ پیش‌نویس اولیه AI $\rightarrow$ نقد و پیرایش معمار انسان $\rightarrow$ سند نهایی در `PRD.md`. 4. **سند PRD در نقش قطب‌نمای ایجنت در ادیتور:** `images/prd-as-agent-compass.png` * **موضوع:** اسکرین‌شات تمیز از فراخوانی `@PRD.md` در Composer محیط Cursor که مانع از انحراف مدل می‌شود. --- ## ۵. بخش‌بندی و ساختار محتوایی پیشنهادی درس‌نامه (`README.md`) 1. **تیتر اصلی:** `# نوشتن PRD با AI: ساخت منبع واحد حقیقت برای ایجنت‌ها` 2. **مقدمه:** چرا نوشتن یک سند سبک و شفاف، تفاوت میان سردرگمی ایجنت و خروجی شگفت‌انگیز است؟ 3. **جدول کاور درس** 4. **تغییر پارادایم: از اسناد قطور تا فایل زنده `PRD.md`:** فلسفه وجودی سند در وایب کدینگ. 5. **چارچوب ۶ بخشی Lean Vibe PRD:** تشریح ارکان شش‌گانه با زبان روشن. 6. **فرایند گام‌به‌گام هم‌آفرینی با هوش مصنوعی:** * پرامپت استاندارد تولید پیش‌نویس اول. * روش‌های پیرایش و حذف حاشیه‌های اضافی توسط معمار انسان. 7. **برش‌هایی از PRD واقعی پروژه محوری (پورتفولیوی پویا):** * ارائه اسنیپت‌های بیانیه مسئله، پرسونا، محدوده MoSCoW. * اسنیپت معیارهای قبولی ورود، ادمین و سئو. * اسنیپت الزامات کیفی و استک فنی. 8. **باکس نکته طلایی Quera (`
`):** استفاده از دستور `@PRD.md` در محیط کامپوزر ادیتورها. 9. **باکس هشدار Quera (`
`):** فرار از تله اسناد حجیم و غیرقابل خواندن برای مدل‌های زبانی. 10. **جمع‌بندی درس‌نامه:** تولد سند کامل پروژه و آماده‌سازی برای تبدیل آن به فهرست تسک‌های اجرایی. --- ## ۶. معیارهای پذیرش (Acceptance Criteria for Reviewer) - [ ] چارچوب استاندارد ۶ بخشی PRD چابک با منطق محکم ارائه شده باشد. - [ ] فرایند تعاملی هم‌آفرینی (Co-Authoring) با هوش مصنوعی به جای کپی منفعلانه آموزش داده شود. - [ ] قطعات نمونه (Snippets) مشخص از سند پورتفولیوی پویا در متن گنجانده شده باشد. - [ ] اهمیت قرارگیری فایل `PRD.md` در ریشه پروژه و فراخوانی آن در ادیتور برجسته گردد.