# مشخصات درس‌نامه: ابزارها Cursor, Claude Code, Codex, Lovable & Bolt (The Tools Landscape)
- **شناسه در سیلابس:** `L2.4`
- **فصل:** فصل ۲: شروع مسیر Vibe Coding (Ch 2)
- **نوع محتوا:** 📘 درس‌نامه متنی
- **زمان تقریبی مطالعه:** ۱۲ دقیقه
- **پیش‌نیازهای مستقیم:** `L2.3` (مدل‌های زبانی چطور کد می‌نویسند)

---

## ۱. اهداف یادگیری (Learning Objectives - Bloom's Taxonomy)
دانشجو پس از مطالعهٔ این درس‌نامه باید بتواند:
- [ ] **درک کند (Understand):** اکوسیستم ابزارهای وایب کدینگ به سه خانوادهٔ اصلی (ابزارهای مبتنی بر مرورگر، ویرایشگرهای هوشمند محلی، و ایجنت‌های خط فرمان / ترمینال) تقسیم می‌شود.
- [ ] **تحلیل/ارزیابی کند (Evaluate):** مزایا، معایب و جایگاه ایده‌آل هر ابزار (Cursor، Claude Code، Codex، Lovable، Bolt و v0) را با یکدیگر مقایسه کند.
- [ ] **به‌کار ببندد (Apply):** استراتژی دومسیره دوره (Dual-Track Strategy) را بشناسد؛ ساخت سریع پروتوتایپ در ابزارهای مرورگری (Lovable/v0) و انتقال به ادیتور محلی (Cursor) و ایجنت‌های ترمینال برای مهندسی واقعی و پایدار.
- [ ] **تحلیل/ارزیابی کند (Evaluate):** درخت تصمیم‌گیری انتخاب ابزار را به کار بگیرد و بر اساس هدف پروژه (پروتوتایپ ۱۰ دقیقه‌ای یا محصول تجاری بلندمدت) ابزار مناسب را برگزیند.

---

## ۲. محدوده و مرزهای محتوا (Scope & Boundaries)

### آنچه باید پوشش داده شود (In-Scope):
1. **نقشهٔ اکوسیستم ابزارها (The AI Tool Spectrum):**
   * معرفی سه خانواده ابزار بر اساس محیط اجرا و سطح کنترل:
     ۱. **ابزارهای تحت وب و ابری (In-Browser Builders):** Lovable, Bolt.new, v0.dev.
     ۲. **ویرایشگرهای هوشمند محلی (AI-Native IDEs):** Cursor, Windsurf, VS Code (با اکستنشن‌های Cline/Roo Code).
     ۳. **ایجنت‌های ترمینال و خط فرمان (CLI Agents):** Claude Code, OpenCode, Aider.
2. **بررسی نقاط قوت و ضعف هر دسته:**
   * ابزارهای وب: راه‌اندازی فوری با یک کلیک، بدون نیاز به نصب، خروجی سریع برای ارائه اولیه؛ اما کنترل کمتر روی ساختار داخلی، وابستگی به پلتفرم ابری و هزینه‌های بالاتر در درازمدت.
   * ویرایشگرهای محلی: دسترسی کامل به فایل‌های سیستم، کنترل دقیق Git، قابلیت ادیت موازی چند فایلی؛ نیازمند نصب و درک ساختار فایل‌ها.
   * ایجنت‌های ترمینال: قدرت فوق‌العاده در اجرای خودکار دستورات شل، دیباگ خطاهای تست و بازسازی‌های عمیق فایل‌ها.
3. **استراتژی محوری دوره: رویکرد دو مسیره (Dual-Track Workflow):**
   * فاز اول (ایده تا پروتوتایپ): استفاده از ابزارهای بصری مرورگری برای دیدن اولین خروجی‌ها.
   * فازهای بعدی (توسعه واقعی و انتشار): تمرکز بر روی Cursor به همراه ابزارهای ترمینال و Git برای کنترل کامل پروژه و ساخت محصولی که پایگاه داده واقعی و امنیت دارد.
4. **درخت تصمیم‌گیری انتخاب ابزار (Decision Tree):**
   * اگر می‌خواهم یک ایده را سریع به سرمایه‌گذار یا کاربر نشان دهم $\rightarrow$ Lovable / v0.
   * اگر می‌خواهم یک وب‌اپلیکیشن کامل با دیتابیس Supabase بسازم که متعلق به خودم باشد $\rightarrow$ Cursor.
   * اگر می‌خواهم یک خطای سیستمی یا بازنویسی چندپوشه‌ای انجام دهم $\rightarrow$ Claude Code / CLI.
5. **کال‌اوت‌های Quera:**
   * `<details class="violet">`: چرایی رویکرد Dual-Track؛ پرهیز از زندانی شدن در پلتفرم‌های صرفاً ابری (Vendor Lock-in).
   * `<details class="green">`: آرامش خاطر برای مخاطب: نگران یادگیری همه ابزارها نباشید؛ ما گام‌به‌گام و با تمرکز بر ستون اصلی (Cursor + Lovable) پیش خواهیم رفت.

### آنچه نباید وارد آن شویم (Out-of-Scope):
- آموزش نصب یا کانفیگ این ابزارها (به‌طور کامل در فصل ۳ پوشش داده می‌شود).
- مقایسه تخصصی نرخ‌های توکن یا خرید اشتراک پولی (در درس بعدی ۲.۵ بررسی می‌شود).

---

## ۳. مفاهیم کلیدی و کلمات تخصصی (Key Concepts & Terms)

| اصطلاح انگلیسی | معادل فارسی مصوب | توضیح یک‌خطی ساده |
| :--- | :--- | :--- |
| AI-Native IDE | محیط توسعه یکپارچه هوش مصنوعی‌محور | ویرایشگر کد (مانند Cursor) که ابزارهای ادیت و ایجنت هوش مصنوعی در قلب آن قرار دارد |
| Browser Builder | سازنده ابری تحت وب | ابزارهایی مثل Lovable یا Bolt که نرم‌افزار را مستقیماً درون مرورگر با پرامپت می‌سازند |
| CLI Agent | ایجنت خط فرمان | دستیار هوشمندی که در محیط ترمینال اجرا می‌شود و فایل‌ها و دستورات سیستم را مدیریت می‌کند |
| Vendor Lock-in | قفل‌شدگی به پلتفرم | وابستگی اجباری پروژه به یک سرویس ابری خاص به گونه‌ای که خروج از آن دشوار باشد |
| Dual-Track Approach | رویکرد دومسیره | شروع چابک در وب و ادامه مهندسی عمیق و استاندارد در ادیتور محلی |

---

## ۴. جایگاه‌های تصاویر و نمودارها (Visual & Diagram Placeholders)
> **راهنمای ایجنت نویسنده:** تمام تصاویر باید در پوشهٔ `images/` قرار گرفته و در قالب جدول تک‌خانه‌ای وسط‌چین با کپشن تفصیلی درج شوند:

1. **تصویر کاور درس:** `images/cover.png`
   * **موضوع:** کاور مدرن نمایش‌دهنده چشم‌انداز ابزارهای وایب کدینگ با لوگوهای Cursor، Claude Code، Lovable و Bolt با نورپردازی تیره و نئونی.
2. **طیف سه‌گانه ابزارها:** `images/three-families.png`
   * **موضوع:** اینفوگرافیک تقسیم ابزارها به ۳ دسته: مرورگری (Web)، ادیتور محلی (IDE) و خط فرمان (CLI) به همراه لوگو و ویژگی شاخص هرکدام.
3. **نمودار جریان کاری دومسیره (Dual-Track Workflow):** `images/dual-track-strategy.png`
   * **موضوع:** دیاگرام مسیر دوگانه: از تولید پروتوتایپ سریع در Lovable/v0 در فازهای نخست، اکسپورت به ریپازیتوری Git، تا ادامه توسعه و مقیاس‌بخشی در Cursor و Claude Code.
4. **درخت تصمیم‌گیری انتخاب ابزار:** `images/tool-selection-tree.png`
   * **موضوع:** فلوچارت پاسخ به پرسش‌های کلیدی («هدف چیست؟ زمان چقدر است؟ نیاز به دیتابیس وجود دارد؟») و رسیدن به ابزار مناسب در هر گام.
5. **جدول مقایسه‌ای ابزارها:** `images/comparison-matrix.png`
   * **موضوع:** اینفوگرافیک جدولی مقایسه ۶ ابزار مطرح در شاخص‌های: سهولت استفاده، عمق کنترل، سرعت خروجی و وابستگی به سرویس ابری.

---

## ۵. بخش‌بندی و ساختار محتوایی پیشنهادی درس‌نامه (`README.md`)

1. **تیتر اصلی:** `# ابزارها: Cursor, Claude Code, Codex, Lovable & Bolt`
2. **مقدمه:** چرا به جای یک ابزار منفرد، نیازمند یک جعبه‌ابزار تخصصی و هوشمند هستیم؟
3. **جدول کاور درس**
4. **سه خانوادهٔ اصلی ابزارهای وایب کدینگ:** تشریح ابزارهای وب، ادیتورهای هوشمند و ایجنت‌های ترمینال.
5. **خانوادهٔ اول: وب‌اپ‌های تولید سریع (Lovable, Bolt.new, v0):** مزایا، نحوه عملکرد و نقاط محدودکننده.
6. **خانوادهٔ دوم: ادیتورهای محلی قدرتمند (Cursor & Windsurf):** چرا پادشاه توسعه نرم‌افزار حرفه‌ای هستند؟
7. **خانوادهٔ سوم: ایجنت‌های پیشتاز ترمینال (Claude Code & Aider):** بازوی توانمند اجرای دستورات و عیب‌یابی عمیق.
8. **استراتژی محوری این دوره: رویکرد دو مسیره (Dual-Track):** توضیح شفاف نقشه استفاده از این ابزارها در طول فصل‌های دوره.
9. **باکس نکته Quera (`<details class="violet">`):** چگونه از تلهٔ Vendor Lock-in فرار کنیم؟
10. **درخت تصمیم‌گیری: کدام ابزار برای کدام کار؟:** ارائه راهنمای تصمیم‌گیری شفاف برای دانشجویان.
11. **باکس اطمینان‌بخش Quera (`<details class="green">`):** تأکید بر اینکه یادگیری این ابزارها مرحله‌به‌مرحله و بدون استرس انجام خواهد شد.
12. **جمع‌بندی درس‌نامه:** تثبیت دید همه‌جانبه دانشجو نسبت به جعبه‌ابزار وایب کدینگ.

---

## ۶. معیارهای پذیرش (Acceptance Criteria for Reviewer)
- [ ] دسته‌بندی سه‌گانه ابزارها (مرورگر، ادیتور محلی، خط فرمان) به روشنی تشریح شده باشد.
- [ ] استراتژی دو مسیره دوره (Dual-Track) با دلیل منطقی و فنی مستند شده باشد.
- [ ] درخت تصمیم‌گیری شفاف برای رفع سردرگمی دانشجویان گنجانده شده باشد.
- [ ] درس لحن بی‌طرفانه داشته باشد و مزایا و محدودیت‌های هر ابزار را منصفانه نقد کند.